Πάρεση του Bell, Περιφερική πάρεση προσωπικού

ICD-10 : G51

Ορισμός

Περιφερική πάρεση του προσωπικού νεύρου, συνήθως μονόπλευρη. Πάρεση Bell = Άγνωστης αιτίας περιφερική πάρεση προσωπικού.

Αιτίες

Ιδιοπαθής μορφή συνηθέστερη (= Πάρεση Bell).

Συχνά προηγήθηκε ιογενής λοίμωξη, λοίμωξη από μπορέλια με νευρομπορελίωση (= νόσος Lyme, βλέπε το αντίστοιχο υποκεφάλαιο) στο περίπου 10% των ενηλίκων και στο περίπου 50% των παιδιών με περιφερική πάρεση προσωπικού.

Άλλοι λόγοι περιφερικής πάρεσης προσωπικού είναι ο ιός του απλού έρπητα, ο ιός του έρπητα ζωστήρα – ωτικού έρπητα (σύνδρομο Ramsay-Hunt), η ωτίτιδα, η αυτοάνοση αντίδραση, ο τραυματισμός, το χολοστεάτωμα, όγκος γεφυροπαρεγκεφαλιδικής γωνίας, όγκος παρωτίδας, μετεγχειρητικά, σαρκοείδωση, Guillain–Barré, κάταγμα κρανίου.

Αυξημένος κίνδυνος σε ρευματικό νόσημα, υπέρταση, διαβήτη ή στη διάρκεια της κύησης (κυρίως το τελευταίο τρίμηνο).

Συμπτώματα

Αιφνίδια μείωση/ κατάργηση της μιμητικής ικανότητας του ενός ημιμορίου του προσώπου.

Δεν είναι ασυνήθιστη σε σχέση με την έναρξη των συμπτωμάτων νόσηση από κοινό κρυολόγημα, οπισθοωτιαία ωταλγία και αίσθημα ‘’βουλωμένου’’ αυτιού.

Ανάλογα με το επίπεδο της βλάβης μπορούν επίσης να εκδηλωθούν ευαισθησία στο θόρυβο, μειωμένη δακρυϊκή ροή, μείωση σιέλου και γεύσης.

Τις πρώτες ημέρες μπορεί να προκύψει μειωμένη αίσθηση της ομόπλευρης περιοχής, που νευρώνεται από το τρίδυμο.

Η συμπτωματική εικόνα αναπτύσσεται κατά κανόνα μέσα σε 2 ημέρες, όταν όμως εκδηλώνεται προοδευτικά με αργό ρυθμό, σκεφτείτε όγκο.

Αντικειμενική Εξέταση

Αδυναμία ρυτίδωσης μετώπου, ελαττωματικό κλείσιμο ματιών, πτώση γωνίας στόματος, επιπέδωση της ρινοχειλικής αύλακας.

Η πάρεση μπορεί να είναι μερική ή ολική.

Εκτιμήστε το βαθμό της πάρεσης, για να μπορείτε να τη συγκρίνετε σε επόμενη επίσκεψη

(μπορείτε να χρησιμοποιήσετε βοηθητικά την κλίμακα Sunnybrook: http://sunnybrook.ca/uploads/FacialGradingSystem.pdf ή τις κλίμακες House-Backman).

Ενδεχομένως να υπάρχουν ερπητικές φυσαλίδες.

Διαφορική Διάγνωση

Πάρεση προσωπικού κεντρικής αιτιολογίας (διατηρείται η ικανότητα ρυτίδωσης του μετώπου αμφοτερόπλευρα, διπλή νεύρωση).

Μπορεί να οφείλεται σε ΑΕΕ (οξεία έναρξη = Απαιτείται εισαγωγή), όγκο, σύμπτωμα έναρξης MS, τραυματισμό κ.ά.

Αποτελεί περιστατικό, που χρειάζεται επιπλέον διερεύνηση.

Διερεύνηση

Νευρολογική αντικειμενική εξέταση.

Αν ο ασθενής διατηρεί την ικανότητα ρυτίδωσης του μετώπου, πρέπει να αποκλειστούν κεντρικά αίτια (= Περιστατικό, που χρειάζεται παραπομπή).

Ιστορικό τσιμπήματος από κρότωνα ή ερυθήματος;

Συνιστάται οσφυϊκή παρακέντηση, για να αποκλειστεί ή να επιβεβαιωθεί η διάγνωση νευρομπορελίωση.

Ο ορολογικός έλεγχος μπορεί να είναι αρνητικός σε νόσηση.

Ακόμη και θετικός να είναι, δεν μπορεί να γίνει διάκριση στο αν οφείλεται σε τωρινή λοίμωξη ή σε προηγούμενη μόλυνση από μπορέλια.

Να υποψιάζεστε πάντα τη μπορέλια σε αμφοτερόπλευρη πάρεση (διαφορική διάγνωση από τη νευροσαρκοείδωση), σε ριζίτιδα και σε παιδιά.

Κλινικά σημεία/ υποψία έρπητα;

Ίσως εξετάσεις σε αμφιβολία της κλινικής εικόνας (PCR, αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης – λήψη δείγματος σάλιου).

Μπαίνει η υποψία οργανικών αιτίων σε αργόσυρτη εξέλιξη των συμπτωμάτων, αμφοτερόπλευρη πάρεση, όπως και σε γενικά συμπτώματα (κόπωση, πυρετός κ.ά.).

Σε άτυπη εικόνα ή σε άλλα νευρολογικά ελλείμματα επείγουσα παραπομπή σε ΩΡΛ/κή ή νευρολογική κλινική για επιπλέον διερεύνηση με ΜΤ.

Θεραπεία

Αν πρόκειται για ελαττωματική σύγκλιση οφθαλμού, προφυλάξτε τον με τη βοήθεια της δημιουργίας ‘’οφθαλμικού θαλάμου’’.

Εναλλακτική λύση αποτελεί η εφαρμογή κολλητικού επιδέσμου γύρω από τον οφθαλμό.

Αν χρειαστεί, τεχνητά δάκρυα στη διάρκεια της ημέρας, ενώ άχρωμη οφθαλμική αλοιφή εφαρμόζεται στη διάρκεια της νύχτας.

Σε υποψία κερατίτιδας επικοινωνήστε με οφθαλμίατρο.

Σε νευρομπορελίωση χορηγείται σε ενήλικες και παιδιά δοξυκυκλίνη[1], για 10-14 ημέρες

(υψηλότερη δόση, όταν η θεραπεία διαρκεί 10 ημέρες).

Σε έρπητα ζωστήρα χορηγείται φαρμακευτική αγωγή ακικλοβίρης ή βαλακικλοβίρης μέσα σε 72 ώρες.

Δεν ωφελεί καθόλου σε μη επιβεβαιωμένη ιογενή λοίμωξη.

Σε πάρεση Bell έχει διαπιστωθεί ότι τα στεροειδή από το στόμα βελτιώνουν την επούλωση (60 mg πρεδνιζολόνης για 5 ημέρες, μετά σταδιακή μείωση της δόσης μέχρι τα 10 mg/ 24ωρο, συνολική διάρκεια θεραπείας 10 ημέρες).

Η χορήγηση πρέπει να ξεκινήσει μέσα σε 10 ημέρες.

Είναι προτιμότερη η έναρξη της χορήγησης όσο το δυνατόν νωρίτερα, γιατί η πάρεση μπορεί να επιδεινωθεί τις πρώτες ημέρες.

Επανέλεγχος μετά από 1- και αντίστοιχα 4- και 10 εβδομάδες (παρατηρείται ανάρρωση στο περίπου 70-80% μέσα σε 2 μήνες).

Η πρόγνωση είναι χειρότερη σε νόσηση μετά την ηλικία των 60 ετών, όταν πρόκειται για ολική πάρεση, πόνο ή σε απουσία βελτίωσης μέσα σε τρεις εβδομάδες.

Ασκήσεις για τους μιμητικούς μυς και ίσως επικοινωνία με λογοθεραπευτή, όταν δεν υπάρξει βελτίωση σε 4 εβδομάδες.

Αν τα συμπτώματα δεν υποχωρήσουν σε 8 εβδομάδες, παραπομπή σε ΩΡΛ/κή κλινική.

Σε επιμονή των συμπτωμάτων μπορεί σε σπάνιες περιπτώσεις να χρειαστεί πλαστική χειρουργική.

Φαρμακευτική αγωγή

Αντιβιοτικά

Δοξυκυκλίνη [2].

Χλωραμφενικόλη.

Αντιικά σκευάσματα

Ακικλοβίρη.

Βαλακικλοβίρη.

Στεροειδή

Πρεδνιζολόνη.

Τεχνητά δάκρυα.

[1] Όσο αφορά τη δοξυκυκλίνη, σύμφωνα με νέες οδηγίες ισχύει ότι μπορεί να χορηγείται σε παιδιά οποιασδήποτε ηλικίας, ακόμη και μικρότερα των 8 ετών. Läkartidningen 37/ 2017. (δεν υπάρχει κίνδυνος για αποχρωματισμό των δοντιών ούτε για υποπλασία της αδαμαντίνης)!

http://www.lakartidningen.se/Klinik-och-vetenskap/Kommentar/2017/08/Doxycyklin-kan-ges-till-barn-i-alla-aldrar/

[2] Σχετικά με τη δοξυκυκλίνη: Χορηγείται 1 ώρα πριν από το γεύμα. Το γάλα & γενικά τα γαλακτομικά προϊόντα μπορούν να μειώσουν την απορρόφησή της. https://medlineplus.gov/druginfo/meds/a682063.html